ابوبكر در مورد قربانى حج چه ديدگاهى داشت؟
 

از حذيفه بن اُسيد نقل شده است: ابوبكر و عمر  از ترس اينكه مبادا قربانى كردن از سوى ديگران رسم شود ، از سوى خانواده خود قربانى نمى كردند ولى خانواده من بعداً از سنّت پيامبر(صلى الله عليه وآله) آگاهى يافتند و مرا به زحمت انداخته مجبور نمودند كه از سوى همه آنها قربانى كنم(۱) .
شافعى در كتاب «الاُمّ»(۲) مى گويد:
به ما رسيده است كه ابوبكر و عمر  از ترس اين كه مبادا مردم از آنان تقليد نموده گمان برند كه اين عمل واجب است، از قربانى كردن خودارى مى كرده اند .
از شعبى نقل شده است: ابوبكر و عمر در مراسم حجّ شركت كردند ولى قربانى نكردند(۳).
اين در حالى است كه پيامبر خدا(صلى الله عليه وآله) هنگامى كه به قربانى فرمان داد ، عدم وجوب آن را نيز بيان كرد ، و يارانش آن را فهميدند ، و بر همان اساس رفتار كردند، و تابعان نيز از آنان به همين صورت دريافت كرده اند ، و تا به امروز اين مسأله به همان صورت است كه پيامبر(صلى الله عليه وآله) فرمود و انجام داد . و اگر برداشت ابوبكر و عمر صحيح باشد بايد همه مستحبّات ترك شوند .
وانگهى اگر احتمال گمان وجوب را بپذيريم سزاوارتر اين بود كه اين احتمال از عمل و سخن خود پيامبر(صلى الله عليه وآله) حاصل شود نه از عمل ابوبكر و عمر زيرا سنّت، سنّت اوست ، و دين ، دينى است كه وى مبلّغ آن بوده است، لكن از بيان حضرت كه همراه عمل او بوده چنين گمانى حاصل نشده است; پس چرا اين دو نفر كه خود را خليفه رسول خدا مى دانند (از ترس اينكه مبادا رفتار آنان باعث شود مردم گمان وجوب عمل را ببرند) مانند او رفتار نكردند ؟ 

------------
۱ـ المعجم الكبير ، طبرانى [3/182 ، ح 3058] .
۲ـ كتاب الاُمّ 2 : 182 [2/224] .
۳ـ كنز العمّال 3 : 45 [5/219 ، ح 12664] .

بسم الله الرحمن الرحیم

إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصّالِحاتِ سَيَجْعَلُ لَهُمُ الرَّحْمنُ وُدّاً.

كسانى كه ايمان آوردند و عمل صالح انجام دادند خداوند رحمان محبت آنان را در دل ها مى افكند.

سوره مریم آیه ۹۶

در آيه ۹۶ سوره «مريم» مى خوانيم:

كسانى كه ايمان آوردند و عمل صالح انجام دادند خداوند رحمان محبت آنان را در دل ها مى افكند .إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصّالِحاتِ سَيَجْعَلُ لَهُمُ الرَّحْمنُ وُدّاً.
در بسيارى از كتب حديث و تفسير اهل تسنن (علاوه بر شيعه) روايات متعددى در شأن نزول آيه "إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصّالِحاتِ سَيَجْعَلُ لَهُمُ الرَّحْمنُ وُدّا" از پيامبر اكرم(صلى الله عليه وآله) نقل شده است كه: نشان مى دهد نخستين بار اين آيه در مورد حضرت على (عليه السلام) نازل گرديده است، از جمله:
« علامه زمخشرى» در «كشاف»، «سبط ابن جوزى» در «تذكره»، «گنجى شافعى»، «قرطبى» در تفسير مشهور خود، «محب الدين طبرى» در «ذخائر العقبى»، « نيشابورى» در تفسير معروف خود، «ابن صباغ مالكى» در «فصول المهمّه»، «سيوطى» در «درّ المنثور»، «هيثمى» در «صواعق المحرقه»، و «آلوسى» در «روح المعانى» را مى توان نام برد كه در ذيل به تعداى از احاديث رسيده اشاره مى كنيم:
۱- «ثعلبى» در تفسير خود، از «برّاء بن عازب» چنين نقل مى كند: رسول خدا(صلى الله عليه وآله) به على(عليه السلام) فرمود:

قُلِ اللّهُمَّ اجْعَلْ لِى عِنْدَكَ عَهْداً، وَ اجْعَلْ لِى فِى قُلُوبِ الْمُؤْمِنِيْنَ مَوَدَّةً، فَأَنْزَلَ اللّهُ تَعالى: إِنَّ الَّذِيْنَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصّالِحاتِ سَيَجْعَلُ لَهُمُ الرَّحْمنُ وُدّاً:
بگو خداوندا! براى من عهدى نزد خودت قرار ده، و در دل هاى مؤمنان مودت مرا بيفكن، در اين هنگام، آيه إِنَّ الَّذِيْنَ آمَنُوا... نازل گرديد.
عين همين عبارت يا با كمى اختلاف، در بسيارى از كتب ديگر آمده است. 
-۲ در بسيارى از كتب اسلامى اين معنى از «ابن عباس» نقل شده كه، مى گويد: نُزِّلَتْ فِى عَلِىِّ بْنِ أَبِيْطالِب ؛ إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصّالِحاتِ سَيَجْعَلُ لَهُمُ الرَّحْمنُ وُدّاً» قالَ: مَحَبَّةً فِى قُلُوبِ الْمُؤْمِنِيْنَ:
يعنى: آيه إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا... درباره على بن ابى طالب(عليه السلام) نازل گرديده.
-۳ در كتاب «صواعق» از «محمّد بن حنفيه» در تفسير اين آيه، چنين نقل مى كند:

لايَبْقى مُؤْمِنٌ إِلاّ وَ فِى قَلْبِهِ وُدٌّ لِعَلِىٍّ وَ لاِهْلِبَيْتِه
هيچ فرد با ايمانى پيدا نمى شود مگر اين كه در درون قلبش، محبت على و خاندان او است.